نگاهی به جشنواره بیستون

جشنواره سنگ نوردی بیستون

به رغم آنکه این مطلب در شماره 61 فصلنامه کوه درج گردیده اما برای دوستانی که به آن دسترسی ندارند در اینجا باز نشر می نمایم.

جشنواره سنگ نوردی بیستون با حضور 25 سنگ نورد از سه کشور فرانسه 22 نفر، اسلونی 2 نفر و سوئیس 1 نفر و همچنین 60 سنگ نورد ایرانی از تاریخ 25 لغایت 30 مهر ماه در کرمانشاه برگزار گردید. مقدمات این جشنواره از سال 88 و پس از جشنواره سنگسر سمنان که به همت انجمن کوهنوردان اجرا شده بود صورت گرفت و به پیشنهاد فرانسوا برنارد عضو سازمان صعودهای بلند فرانسه GHM که پس از آن جشنواره سری به بیستون زده بود بنا بر اجرای جشنواره بیستون در مهر ماه سال 89 نهاده شد.
متعاقب این پیشنهاد ابراهیم نوتاش از کوهنوردان اسبق گروه ابرمرد و آرش که در فرانسه اقامت دارد و طی سالهای گذشته زحمات زیادی را نیز برای نزدیکی کوهنوردی ایران و فرانسه کشیده بود به عنوان رابط سازمان صعودهای بلند فرانسه در اردیبهشت 89 پیشنهاد همکاری در اجرای این برنامه را به فدراسیون کوهنوردی ارائه نمود و طی جلسلت متعدد صورت گرفته میان مسئولین فدراسیون و استانداری کرمانشاه برنامه ریزی اجرای جشنواره به میزبانی استانداری صورت گرفت.
در نهایت زنگ افتتاح جشنواره بیستون در بعد از ظهر روز 25 مهرماه و در مراسمی هر چند سرد و بی روح با نام افتتاحیه در کاروانسرای بیستون زده شد.

فعالیتهای صورت گرفته در جشنواره بیستون

گشایش مسیرها

1-      مسیر بیستون – 7 طول توسط 4 سنگ نورد فرانسوی و با همکاری سنگ نوردان ایرانی- کارگاهها و میانی های این مسیر تمامن آماده می باشد. این مسیر در سمت راست دیواره قرار دارد.

2-      مسیر جشنواره – 6 طول – 4 طول مسیر آماده برای صعود و طولهای پنجم و ششم نیاز به ابزارگذاری دارد.  این مسیر در سمت چپ کتیبه فرهاد تراش قرار دارد. این مسیر به افتخار جشنواره بیستون به نام مسیر جشنواره نام نهاده شد.

3-      گشایش 4 طول در سمت چپ مسیر جشنواره که از طول پنجم با مسیر کاریز مشترک می گردد توسط سنگ نوردان ایرانی.

4-      گشایش 6 طول مسیر بین مسیرهای کل و فرهاد توسط سنگ نوردان ایرانی.

5-      گشایش یک طول مسیر اسپرت بین مسیر فرهاد و نگین.

6-      گشایش مسیر به نام Vaccess در سمت چپ مسیر قرارگاه. میانیها و کارگاههای این مسیر کاملن آماده می باشد.

7-      گشایش 9 طول مسیر در منطقه سختون توسط سنگ نوردان فرانسوی که نام آنرا تاول نهادند.

8-      گشایش 2.5 طول مسیر در در منطقه سختون که ناتمام رها گردید.

9-      گشایش 1 طول 50 متری مسیر در منطقه سختون توسط سنگ نوردان ایرانی.

10-  گشایش 6 طول مسیر توسط سنگ نوردان فرانسوی با همکاری سنگ نوردانی از کشورمان در محدوده مسیر عقابها که نام آنار GHM نهادند.

11-  گشایش 18 طول مسیر توسط دو سنگ نورد از اسلونی و یک سنگ نورد فرانسوی در سمت چپ دیواره بیستون - کارگاههای این مسیر آماده و ثعود آن نیاز به ابزارگذاری دارد.

مسیرهای ترمیم شده

1-      مسیر شیرین

2-      مسیر کاریز

3-      مسیر قرارگاه

سایر مسیرهای صعود شده در جشنواره

بجز مسیرهای نو و مسیرهای ترمیم شده، در مجموع 35 مرحله فعالیت بر روی مسیرهای مختلف انجام شد که عبارتند از:

1-      مسیر ابرمرد (هاری رست)

2-      صدف و شکاف دلفر

3-      شیرین

4-      فرهاد

5-      داریوش

6-      قرارگاه

7-      قاجر

8-      بیستون

9-      آدرنالین

10-  دره کنار قرارگاه

11-  حصار حاج علی محمد

12-  عقابها – بازگشت از مسیر هاری رست

13-  گرده تا جان پناه پله دوم

14-  کاریز

15-  اسکندر – بازگشت از مسیر هاری رست

16-  بین مسیر کل و قرارگاه، صعود تا قله

پرشهای صورت گرفته از روی دیواره

1-      دو بار پرش از مسیر هاری رست توسط پاراگلایدر
2-      دوبار پرش Base jump از مسیر عقابها
3-      پنج پرش پاراگلایدر از بالای بیستون زا

آمارهای جشنواره

تعداد کل شرکت کنندگان         85 نفر

سنگ نوردان خارجی             25 نفر شامل 18 مرد و 7 زن

سنگ نوردان ایرانی            60 نفر شامل 49 مرد و 11 زن

تعداد استانهای حاضر          9 استان
تهران                          24 نفر
کرمانشاه                       17 نفر
همدان                           5 نفر
البرز                           5 نفر
کردستان                         3 نفر
مرکزی                           2 نفر
گیلان                            2 نفر
فارس                            1 نفر
یزد                             1 نفر

نکات قابل توجه در این جشنواره

- جدا بودن محل اسکان سنگ نوردان خارجی از ایرانیان حاضر در جشنواره  مانع از تعامل بیشتر و کسب تجربه در میان سنگنوردان داخلی گردیده همچنین این مسئله موجب گردید تا امکان معرفی بهتر سنگ نوردان برای یکدیگر میسر نباشد.

- نامشخص بودن برنامه سنگ نوردان خارجی و برنامه ریزی روزانه بر اساس  خواست سنگ نوردان خارجی نوعی سر درگمی را برای سنگنوردان ایرانی ایجاد کرده بود و موجب شد تا کادر اجرایی مجبور به برنامه ریزی روزانه شود.

- ضعف مکالمه زبان از عواملی بوده که ارتباط با سنگ نواردان خارجی رامحدود ساخته بود.

- وسعت دیواره و پراکندگی نفرات مانع از جذب گردشگران درجشنواره و محدود شدن فضای بازدید گردید.

- اختلاف عقیده و سلیقه میان سازمانهای کوهنوردی داخلی، جشنواره را به بیراهه برده و موجب گردید در برخی مواقع مشکلات این سازمانها گریبان عوامل برگزاری جشنواره را نیز بگیرد.

- بدلیل عدم صدور روادید سنگ نوردان انگلیسی، آمریکایی و کشورچک از حضور در جشنواره بازماندند. ضمن آنکه دو نفر از  سه سنگنورد ایتالیایی دعوت شده به جشنواره پاسخی به دعوت صورت گرفته ندادند و یکنفر از ایشان نیز بخاطر برنامه سفرش به چین که از قبل برنامه ریزی شده بود از سفر به ایران عذرخواهی نمود.

- ترمیم 8 مسیر دیواره بیستون یکماه قبل از آغاز جشنواره توسط سنگ نوردان هئیت کوهنوردی کرمانشاه صورت گرفت تا فضایی امن برای اجرای صعودها در بیستون فراهم گردد.

- برای نخستین بار کروکی 10 مسیر دیواره بیستون توسط هیئت کوهنوردی کرمانشاه گردآوری گردید و در دفترچه ای به منظور راهنمایی سنگ نوردان در اختیار ایشان قرار گرفت. اگر چه کروکی های ثبت شده و دفترچه راهنمای ارائه شده دارای نواقص زیادی بود، اما بواسطه نو بودن این کار جای قدردانی دارد و امید می رود ثبت کروکی مسیرها که از مهمترین نیازهای دیواره نوردی ایران است بیشتر مورد توجه قرار گیرد.

- کاروانسرای بیستون که در گذشته بخشی از زندان بیستون به شمار می رفت و هم اکنون در اختیار سازمان میراث فرهنگی قرار دارد به واسطه این جشنواره به خوبی ترمیم گردید و امید می رود این کاروانسرای زیبا در آینده در راه جذب گردشگر موثر واقع گردد.

- اختلاف نظر میان سنگ نوردان کرمانشاه متاسفانه موجب عدم حضور برخی از بهترین دیواره نوردان این شهر گردید که با تمهیدات صورت گرفته از سوی هیئت کوهنوردی استان از بروز لطمات به جشنواره جلوگیری گردید، هر چند دیواره نوردان دور مانده استان از این تجربه ارزشمند بی نصیب ماندند.

- نخستین پرشBase jump  در ایران توسط یک زن سوئیسی بنام جرالدین فاسناشت از بالای مسیر عقابها صورت گرفت. وی برای این پرشها سه بار طی سه روز متوالی با همراهی دو تن از سنگ نوردان کرمانشاهی مسیر عقابها را صعود نمود.

- Hubert Jean Giot پرنده فرنسوی سه بار از بیستون پرواز نمود که دو پرش او با همراهی سنگ نوردان ایرانی از فراز بیستون زا و مسیر هاری رست انجام شد. هوبرت در پرش سوم از فراز مسیر هاری رست بدلیل سرخوردن از ناحیه پا آسیب دید. در این پرش همراه ایرانی هوبرت با تلاشی ستودنی مانع از سقوط خود و پرنده فرانسوی از فراز دیواره شد.

- محمد رضا نقدی رئیس هیئت کوهنوردی کرمانشاه جزو افرادی بود که با پاراگلایدر از فراز دیواره بیستون زا پرواز کرد.

- مارکو پریزل از اسلونی به همراه هموطنش لوکا لیندیک و امانوئل پلیسیه از فرانسه با 5 روز فعالیت مداوم موفق به گشودن 18 طول مسیر در منطقه یال سخت شدند. ایشان تنها یک شب در جان پناه یال سخت شبمانی نمودند که با همکاری سنگنوردان کرمانشاهی تدارکات این شبمانی برای ایشان به جانپناه حمل گردید.

- در طول جشنواره از دو تن از زحمتکشان کرمانشاهی تقدیر به عمل آمد. آقای شیرزادی مسئول خانه فرهنگی بیستون که سالها در کنار کتیبه بیستون و قهوه خانه خود پذیرای سنگ نوردان بوده و همچنین باقر عیوضی از پیشکسوتان سنگ نوردی کرمانشاه مورد تقدیر قرار گرفتند.

- با توجه به شناسایی صورت گرفته از دیواره بیستون امید می رود طی سالیهای آینده بیستون شاهد حضور سایر سنگنوردان عضو سازمان صعودهای بلند کشور فرانسه نیز باشد.

- مراسم اختتامیه جشنواره همچون افتتاحیه به صورتی کاملن بی روح اجرا شد و قدردانی صورت گرفته به هیچ وجه در حد و اندازه زحمات صورت گرفته توسط مدیرکل لایق تربیت بدنی استان کرمانشاه نبود و به نظر رفع تکلیفی از سوی روابط عمومی اداره کل به شمار می آمد!

- پوشش خبری جشنواره توسط شبکه استانی کرمانشاه، شبکه خبر و چند شبکه ورزشی سراسری موجب قرارگیری جشنواره در صدراخبار روز ورزش کشور گردید. همچنین با حضور خبرنگارِ سنگ نورد یورونیوز اخبار جشنواره جهت این خبرگذاری و نشریه کوهنوردی ورتیکال ارسال گردید.

-                   سایت بیستون که توسط روابط عمومی فدراسیون کوهنوردی یک هفته پیش از آغاز جشنواره به آدرس http://bistoon.mfi.ir/  راه اندازی گردید بازگو کننده فعالیتهای روزانه سنگنوردان در بیستون بود. هر چند جای زبان انگلیسی و فرانسوی در این سایت بسیارخالی به نظر می رسید.

-  فضای امنیتی حاکم بر کاروانسرای بیستون بسیار مورد اعتراض سنگنوردان و کادر اجرایی جشنواره بود. این امر به منظور محافظت از سنگنوردان خارجی مهیا شده بود که تا حدی غیر ضروری به نظر میرسید. طی روزهای پایانی جشنواره این فضا تا حد زیادی برچیده شده و صمیمی تر گردید.

- کلاس آموزش نجات از دیواره همزمان با برگزاری جشنواره در محل هلال احمر کرمانشاه به صورت عملی و تئوری توسط دو تن از مربیان فدراسیون کوهنوردی آقایان کامران اندامی و احسان سلحشور و به همت شرکت کوه ویسی برگزار گردید که بسیار مورد توجه قرار گرفت.

-  بخشی از پشتیبانی جشنواره توسط دو شرکت آپامهر و کوه ویسی صورت گرفت که زحمات این عزیزان جای تقدیر و تشکر دارد.

و آنان که برای شکل گیری این جشنواره زحمت کشیدند:

-       سازمان صعودهای بلند کشور فرانسه GHM
-       استانداری کرمانشاه
-       اداره کل تربیت بدنی استان کرمانشاه
-       فرمانداری هرسین - بیستون
-       سازمان میراث فرهنگی کرمانشاه
-       هلال احمر استان کرمانشاه
-       نیروی انتظامی کرمانشاه
-       انجمن کوهنوردان
-       هیئت کوهنوردی و صعودهای ورزشی استان کرمانشاه

-       فدراسیون کوهنوردی و صعودهای ورزشی
-       و ... بسیاری از عزیزان که نامشان از قلم افتاده

همچنین جای دارد از روابط عمومی فدراسیون کوهنوردی بخاطر زحمات صورت گرفته در پوشش خبری جشنواره و آقای ابراهیم نوتاش مربی و کوهنورد پرسابقه کشورمان بدلیل زحمات بسیار و پشتکار ستودنیش در هماهنگی فعالیتهای سنگنوردان خارجی تقدیر ویژه به عمل آید.